24-03-15

integratie mislukt?

integratie mislukt

 

De NVA lijkt nu bij monde van haar voorzitter BDW te erkennen dat ons racisme en onze discriminatie een oorzaak kunnen zijn van de mislukte integratie van moslims en andere nieuwkomers.

We moeten het eerst eens worden over wat we bedoelen met integratie.

Ik zie twee basiskenmerken. De erkenning van onze grondwet en betrokkenheid bij de samenleving (volgens Paul Scheffer in zijn boek ‘Het land van aankomst’).

De grondwet dient door alle Belgen te worden aanvaard als de basis van alle andere leefregels. Wat onder meer betekent: respect voor de vrijheid van meningsuiting (ook als die bijtend kan zijn) en respect voor de gelijkheid van man en vrouw. Deze seculiere regels zijn superieur aan alle godsdienstige regels: de godsdienst mag geen excuus zijn om deze elementaire gedragsregels niet na te leven. Gelovigen moeten deze inspanning opbrengen, ook al zeggen hun predikanten het anders. Om die reden vind ik het absoluut noodzakelijk dat deze predikanten en godsdienstleerkrachten hier in eigen land worden opgeleid.

Ten tweede de betrokkenheid: die moet van weerskanten komen. Nieuwkomers moeten het gevoel krijgen van ‘wij horen erbij’. Dit zal onbereikbaar blijven zolang er zich gevallen voordoen van uitsluiting of regelrecht racisme. We dienen te komen tot een toestand waarin het wij-zij-denken verleden tijd is. Zelfs een Pim Fortuyn heeft ooit gezegd: ‘het zijn onze moslims en we moeten goed voor hen zorgen’.

Er zijn grenzen aan alles: solidariteit vloeit voort uit al onze levensbeschouwingen (de christelijke, humanistische en socialistische) maar pragmatisch gezien kan dit niet inhouden dat we iedereen hier kunnen ontvangen. Dat heeft praktische consequenties, met als voorbeeld de gezinshereniging, het importeren van vreemde bruiden et cetera. Mij lijkt het geen slecht idee om deze nieuwe inwijkelingen reeds in hun land van herkomst te verplichten onze taal te leren en de kernregels van onze grondwet.

Wat erop zal neerkomen dat in die landen er centra worden opgericht waar men deze zaken inderdaad kan aanleren. Onze taal aanleren betekent niet ze in alle perfectie beheersen – dat kunnen onze ‘autochtonen’ meestal ook niet – maar men moet de andere kunnen begrijpen en zich in voldoende mate verstaanbaar kunnen maken. Voor vluchtelingen daarentegen gelden andere regels: die moeten hier de kans krijgen om zich bij te scholen. Je kan onmogelijk verwachten dat zoiets gebeurt in een conflictgebied. En wat die vluchtelingen betreft, pleit ik voor principiële gastvrijheid: dat zijn we aan onze morele codes verplicht. Zo vind ik het een schande dat ons land nog maar zo weinig Syrische vluchtelingen heeft opgenomen.

Ik ben een tegenstander van de Franse laicité die de geloofsbeleving wil insnoeren tot het privéleven. Elk geloof, elke levensbeschouwing wil zich uiten: dit is een natuurlijk verschijnsel. Geef mij maar het Britse model met al zijn veelkleurigheid.  Niettemin bestaan ook hier beperkingen: een boerka en een gezichtsbedekking reserveren wij voor carnaval, in het gewone leven willen we dat iedereen herkenbaar op straat komt. Daarentegen vind ik de herrie omtrent een hoofddoek verspilde energie en zelfs getuigend van onverdraagzaamheid.

Kortom, integratie is een proces van langere duur en een opgave voor ons allemaal. Dit proces is voorlopig mislukt doch het zal afhangen van onze politieke wil en van iedere burger of er een gunstige kentering komt. Ik acht deze ontwikkeling mogelijk en in elk geval is ze wenselijk.

 

de haan 24 maart 2015

07:16 Gepost door staf de wilde | Permalink | Commentaren (1) |  Facebook |

Commentaren

Met sommige zaken in deze tekst ben ik het in theorie eens, maar het is een illusie te denken dat we in de praktijk ooit van het ‘wij-zij denken’ zullen kunnen afstappen, tenzij wij onszelf verloochenen. Voorbeeld: Als ik een tijdje terug een Marokkaans restaurant in Antwerpen binnenstapte, en zag dat alle vrouwen daar een hoofddoek dragen (velen zelfs een hidjab) en arabisch spreken, wel, dan willen deze vrouwen duidelijk benaderd worden vanuit hun moslim-zijn en vanuit hun cultuur en dan doen ze ook aan groepsvorming van daaruit. Ik heb respect voor die mensen hun cultuur, daar niet van, maar als niet-moslim zal ik mij daar nooit thuis bij kunnen voelen. Als mensen bereid zijn en in staat zijn (wat lang niet iedereen zomaar kan…) om zich te integreren, dan moeten we hen inderdaad de hand reiken, maar de integratie dient toch in eerste instantie te komen van degene die zich hier definitief wenst te vestigen (en niet andersom)?
De Wever is trouwens grotendeels verkeerd begrepen geweest, want hij ziet racisme veeleer als een gevolg van… dan wel als een oorzaak. En de hoofddoek is op zich inderdaad geen probleem, elk draagt wat hij of zij wil, maar het wordt wel een probleem als er fundamentalistische opvattingen, die net in strijd zijn met onze Grondwet, achter 'schuil' gaan, wat helaas ook vaak het geval is. Als uit onderzoek blijkt dat de meerderheid van de Belgische moslims als fundamentalistisch beschouwd kan worden, is het dan zo dwaas om te veronderstellen dat de kans groot is dat die moslimvrouwen die ten allen tijde een hoofddoek wensen te dragen, daartoe behoren? trouwens, volgens prof. Vermeersch (die toch iets afweet van de islam...) is het dragen van de hidjab ‘onbetwistbaar een uiting van fundamentalisme ‘en werd het door progressieve moslimvrouwen jarenlang als een teken van onderdrukking gezien.
Niemand beweert ook dat men geen hoofddoek mag dragen, maar ik stel vast dat het inzicht en de redelijkheid ontbreekt bij sommigen om die hoofddoek spontaan af te nemen in bepaalde situaties (bv. in ons gratis openbaar onderwijs, op het werk, als ambtenaar) , helaas eist men daarentegen steeds meer religieuze rechten op, en dat zal er niet op verbeteren in de toekomst, rekening houdende met de te verwachten demografische ontwikkelingen. De hoofddoek is voor ons inderdaad een symbooldossier, maar het is wel een symbooldossier die duidelijk aantoont hoe moeilijk het schijnbaar wel is voor veel moslims om zich aan te passen en in het openbaar afstand te doen van zaken die wij als ‘symbolen’ zien, maar zij schijnbaar net als onlosmakelijk deel uitmakend van hun identiteit. Voor hen is het dus blijkbaar helemaal geen symboolkwestie.
Verder verwijs ik graag naar een goed onderbouwde tekst van Etienne Vermeersch over de hoofddoek: http://www.etiennevermeersch.be/artikels/godsdienst-religie/islam-en-hoofddoek-met-de-breedhoeklens
(vooral vanaf 3. de islam en de hoofddoek in de Belgische maatschappij)

NB: ik ontken niet dat er soms sprake is van discriminatie en racisme, maar dit kan slechts betrekking hebben op dingen waar men niets kan aan veranderen (bv. huidskleur, geslacht, handicap,...) en dus niet op bepaald gedrag, en wees dan ook bereid om ALLE vormen van discriminatie onder ogen te zien. Voorbeeldje: een tijd terug was ik op bezoek bij een kleine (gesubsidieerde...) 'sociale' organisatie in het Antwerpse waarvan een moslim coördinator was. Geheel 'toevallig' waren alle drie zijn medewerksters (ook geheel toevallig allemaal vrouwen…) moslima's, wat duidelijk zichtbaar was gezien ze een hoofddoek (twee zelfs een hidjab) droegen tijdens het werk. Stel u nu eens voor dat er een christen coördinator zou zijn van een kleine, gesubsidieerde, niet-religieuze organisatie en dat 100% van zijn personeel ook christenen zouden zijn, die zichtbaar uiting geven aan hun geloof tijdens het werk (bv. door het dragen van een kruis of een sluier…)? Wat dan? …
Dan deed deze coördinator nog zijn beklag tegen ons dat moslims in ons land in het openbaar geen uiting zouden mogen geven aan hun geloof - o, ironie... –en dat ze hier geen kansen zouden krijgen, terwijl hij hier zelf wel een hogere opleiding heeft genoten, een goed betaalde job, vrouw en kinderen heeft. MIjn persoonlijke ervaring is dat je met veel van deze mensen gewoon niet redelijk kan argumenteren of hen niet tot inzicht kan brengen omdat ze gewoon een heel ander waardenkader hanteren en vanuit een heel andere invalshoek denken als wij doen. Elke vorm van kritiek op de islam of op hun gemeenschap beschouwen zij als een persoonlijke aanval en dan beginnen ze ook vergelijkingen te maken (zoals bv. 'jullie hebben toch ook pedofiele priesters', als je het over Syriëstrijders uit België hebt) die m.i. helemaal geen hout snijden en waaruit blijkt dat ze er eigenlijk niets van begrepen hebben. Dus is elke discussie of debat in feite tijdsverspilling en zorgt het zelfs alleen maar voor meer wederzijds onbegrip.
Dan kreeg ik ook te horen: ‘mocht je Arabisch spreken of mocht je moslim zijn, dan zou je ons wel begrijpen. ‘ Dat kan natuurlijk wel best, maar ik spreek nu éénmaal geen Arabisch en ik ben geen moslim, en ik vind ook niet dat ik mij in mijn eigen land verplicht zou moeten voelen om mij in hun cultuur of geloof te verdiepen. Dat lijkt me toch een beetje de wereld op z’n kop. Ik wil hen daarentegen zeker wel helpen om onze cultuur en onze taal beter te begrijpen, als zij dat zelf wensen.
Mijn besluit: integratie van sommige groepen zal nooit lukken. Het hoogst haalbare is dat wij hen tolereren en zij ons dan hopelijk ook. Meer vragen dan dat ze de wetten en de Grondwet naleven zal inderdaad niet lukken, en zelfs dat dreigt op termijn al een hele uitdaging te worden naarmate deze groep verder in omvang zal groeien en dan ook steeds meer religieuze rechten - die in strijd zijn met de Grondwet - zal opeisen langs politieke weg. Het zou dan natuurlijk ook kunnen dat onze wetten en Grondwet gaandeweg steeds meer aangepast of geïnterpreteerd worden op een wijze die toegeeft aan religieuze eisen en derhalve onze basisprincipes de facto steeds meer uitholt. Ik spreek in het algemeen. Je hebt verder inderdaad wel verschillen binnen de islam (bv. de Turkse alevieten, echter een minderheid in Turkije, zijn meer ‘liberaal’) en bepaalde individuen die in staat zijn (tamelijk) los te komen van hun groep(sdruk) en om zich echt te integreren, maar deze zijn veeleer uitzondering dan regel.

Gepost door: demos | 24-03-15

De commentaren zijn gesloten.